Keng ko‘lamli tadqiqot fastfud va sanoat usulida ishlab chiqarilgan oziq-ovqat mahsulotlari kaloriya miqdori yoki tana vaznidan qat’i nazar, tizza bo‘g‘imini qo‘llab-quvvatlovchi mushaklarga salbiy ta’sir qilishi mumkinligini ko‘rsatdi.

Kaliforniya universiteti olimlari ultra-ishlov berilgan oziq-ovqat mahsulotlarining salbiy ta’siriga oid yangi dalillarni aniqladi. Tizza osteoartriti rivojlanish xavfi yuqori bo‘lgan 615 nafar katta yoshli kishining MRT tekshiruvlari tahlil qilinganda, sanoat usulida qayta ishlangan oziq-ovqatlarni muntazam iste’mol qilish son mushaklari ichida yog‘ to‘qimasining ko‘proq to‘planishi bilan bog‘liq ekani aniqlangan.

Bu jarayon iste’mol qilingan kaloriyalarning umumiy miqdori, jismoniy faollik darajasi, jins yoki tana massasi indeksi (TMI)dan qat’i nazar kuzatilgan.

Mavjud MRT tasvirlari yordamida radiologlar miosteatoz — mushak to‘qimasining tarkibiy o‘zgarishi holatini qayd etdilar. Bunda sog‘lom mushak tolalari o‘rnida mushaklar ichida yog‘ qatlamlari paydo bo‘ladi. Sonning to‘rt boshli mushagi tizza bo‘g‘imining asosiy dinamik stabilizatori hisoblanadi. Unda yog‘ to‘qimasining ko‘payishi yurish vaqtidagi yuklamani yumshatish qobiliyatini sezilarli darajada pasaytirishi mumkin.

Tadqiqot ishtirokchilari ratsionining taxminan 41 foizini ultra-ishlov berilgan mahsulotlar — tayyor yarim tayyor mahsulotlar, shirin gazli ichimliklar, sanoat usulida ishlab chiqarilgan non va sneklar — tashkil etgan. Ularda mushaklar orasidagi va mushak ichidagi yog‘ miqdori sezilarli darajada yuqori bo‘lgan. Bu esa tizzaning biomexanikasiga salbiy ta’sir qilishi va tog‘ay to‘qimasining yemirilish jarayonini tezlashtirishi mumkin.

Tadqiqot mualliflarining fikriga ko‘ra, olingan natijalar osteoartritning oldini olishga nisbatan an’anaviy yondashuvlarni qayta ko‘rib chiqish zarurligini ko‘rsatadi. Olimlar bo‘g‘imlarni asrash uchun faqat kaloriyalarni cheklash va umumiy tana vaznini kamaytirishning o‘zi yetarli emasligini ta’kidlaydilar. Mushaklarning sifatli tarkibini saqlashda ovqatlanish sifati va kimoviy jihatdan o‘zgartirilgan ingrediyentlarni iste’mol qilishni cheklash ham muhim ahamiyatga ega.